NhatDinh.comNhất Định
Kế hoạch tiết kiệm tiền

Tài xế công nghệ, shipper tiết kiệm tiền: kế hoạch 6 tuần khi thu nhập về từng ngày

Kế hoạch 6 tuần cho tài xế công nghệ, shipper: chia tiền mỗi tối vào bốn ngăn, tính mức sàn tuần, để dành phần vượt ngày chạy tốt, lập quỹ xe và mùa thấp.

Delivery rider in a rain jacket resting beside his motorbike under a shop awning in Hanoi during light rain, counting cash into a small pouch, face hidden by helmet, evening streetlights

Tài xế công nghệ và shipper nhận tiền gần như mỗi ngày, nhưng đó lại là lý do khó để dành: ngày nào cũng có tiền thì ngày nào cũng tiêu, và không có ngày nhận lương nào để tách một khoản lớn. Thêm vào đó, thu nhập lên xuống theo thời tiết, theo mùa, theo sức khoẻ, còn chi phí xe như xăng, thay nhớt, lốp, phanh thì đến không báo trước.

Kế hoạch sáu tuần dưới đây được làm cho đúng nhịp nghề này: chia tiền mỗi tối vào bốn ngăn, tính một mức sàn cho cả tuần, ngày chạy tốt thì để dành phần vượt sàn, rồi dựng quỹ xe và quỹ cho mùa thấp điểm. Cách tự tính thu nhập thực sau chiết khấu và hao mòn đã có những bài riêng; ở đây tập trung vào thói quen giữ tiền. Mọi con số là ví dụ giả định.

Vì sao tiền về mỗi ngày lại khó giữ hơn

Người làm lương tháng có một ngày rõ ràng để tách tiền. Người chạy xe thì tiền về theo từng cuốc, từng đơn, rút về tài khoản theo ngày hoặc theo tuần tuỳ ứng dụng, cộng với tiền mặt khách trả. Không có mốc nào nhắc bạn dừng lại tính toán, nên tiền rất dễ chảy theo nhu cầu trước mắt: ăn trưa dọc đường, nước uống, nạp tiền điện thoại, gửi về nhà.

Ngày chạy tốt dễ tạo cảm giác dư dả, và cảm giác đó hay dẫn đến chi rộng tay hơn: một bữa ăn ngon hơn, một món đồ cho xe. Rồi ba ngày mưa liền hoặc một hôm xe hỏng, tiền lại hụt. Thu nhập trung bình có thể không thấp, nhưng nhịp lên xuống làm nhiều người cảm thấy lúc nào cũng thiếu.

Chi phí xe là phần hay bị quên nhất. Xăng thì ai cũng tính, nhưng nhớt, lốp, má phanh, xích, bình điện mòn dần theo từng cây số và chỉ đòi tiền vào một ngày bất kỳ. Nếu không để riêng từng chút mỗi ngày, khoản thay lốp có thể ăn mất cả tuần thu nhập.

Vì vậy kế hoạch không bắt đầu bằng mục tiêu để dành bao nhiêu, mà bằng việc tạo ra một mốc mỗi tối để tiền được chia trước khi bị tiêu.

Bốn ngăn tiền chia mỗi tối

Cuối mỗi ca, trước khi về nhà hoặc ngay khi về, bạn chia tiền thu trong ngày vào bốn ngăn. Bảng dưới là ví dụ giả định cho một ngày thu sau chiết khấu khoảng 500 nghìn.

NgănDùng choVí dụ giả địnhGhi chú
Xăng và chi phí chạyXăng, gửi xe, nạp tiền điện thoại100 nghìnTách trước tiên, vì thiếu ngăn này là không chạy được ngày mai
Quỹ xeNhớt, lốp, phanh, sửa chữa30 nghìnKhông đụng vào cho việc khác
Sinh hoạtĂn uống, tiền nhà, gửi về gia đình320 nghìnChi theo mức sàn tuần
Để dànhQuỹ mùa thấp, mục tiêu riêng50 nghìnNgày chạy tốt thì tăng, ngày kém có thể bỏ trống

Ngăn có thể là bốn túi nhỏ, bốn phong bì, hoặc với tiền trong tài khoản thì chuyển sang các tài khoản hay ví khác nhau. Điều quan trọng là thứ tự: xăng trước, quỹ xe thứ hai, rồi mới tới sinh hoạt và để dành. Nếu một ngày thu quá thấp, ưu tiên hai ngăn đầu.

Tuần 1–2: ghi từng ca để biết mình thật sự kiếm và tiêu bao nhiêu

Hai tuần đầu chưa cần chia ngăn chặt chẽ. Bạn cần số liệu thật trước đã.

  1. Mỗi ca, ghi giờ bắt đầu, giờ kết thúc, số cuốc hoặc số đơn.
  2. Cuối ca, ghi tổng tiền thu về sau chiết khấu, tính cả tiền mặt khách trả.
  3. Ghi riêng tiền xăng đổ trong ngày và các chi phí khi chạy: gửi xe, nước uống, ăn dọc đường.
  4. Ghi những khoản cho xe phát sinh, dù nhỏ như vá săm, thay bóng đèn.
  5. Cuối mỗi tuần, cộng thu, cộng chi chạy xe, cộng chi sinh hoạt. Ghi cả thời tiết của từng ngày để thấy ngày mưa ảnh hưởng thế nào.
  6. Đánh dấu ngày thu tốt nhất và ngày thu kém nhất trong tuần, ghi lý do bạn nghĩ tới.

Ghi chép trên đường không tiện, nên làm vào lúc nghỉ trưa và cuối ca, mỗi lần một hai phút. Lịch sử thu nhập trên ứng dụng giúp bạn bù những gì quên ghi; tiền mặt và chi phí dọc đường thì phải tự ghi.

Nếu bạn chạy cho nhiều ứng dụng cùng lúc, ghi gộp theo ca thay vì theo từng ứng dụng để đỡ rối. Điều cần biết ở chặng này là một giờ chạy của bạn mang về bao nhiêu sau xăng và chi phí dọc đường, và khung giờ nào cho kết quả tốt nhất. Hai con số đó sẽ dùng cho mọi quyết định ở các tuần sau.

Tuần 3: tính mức sàn tuần và để dành phần vượt

Mức sàn là gì. Mức sàn là số tiền tối thiểu bạn cần cho một tuần sinh hoạt: tiền ăn, phần tiền nhà chia theo tuần, khoản gửi về gia đình, các hoá đơn. Ví dụ giả định: mức sàn khoảng 2 triệu mỗi tuần.

Tính từ sổ hai tuần đầu. Lấy chi sinh hoạt thật của hai tuần, bỏ những khoản bất thường, cộng thêm một ít dự phòng. Đừng đặt mức sàn quá thấp để đẹp số; mức sàn phải sống được.

Ngăn sinh hoạt chỉ cần đủ mức sàn. Mỗi tối, bỏ vào ngăn sinh hoạt cho tới khi đủ mức sàn của tuần. Khi đã đủ, phần còn lại của những ngày sau chuyển hết sang ngăn để dành.

Ngày chạy tốt là ngày để dành. Thay vì coi ngày thu cao là ngày được tiêu rộng, coi đó là ngày lấp đầy mức sàn sớm và đẩy phần vượt vào để dành. Đây là cách biến nhịp lên xuống của nghề thành lợi thế.

Tuần thiếu sàn. Nếu cả tuần không đủ mức sàn, dùng một phần ngăn để dành để bù, ghi lại, và không coi là thất bại. Ngăn để dành sinh ra chính cho những tuần như vậy.

Tuần 4: bịt những chỗ rò quen thuộc của nghề chạy xe

Đọc lại sổ ghi, bạn sẽ thấy một số khoản lặp lại mỗi ngày mà ít người để ý: nước uống mua dọc đường, cà phê lúc chờ cuốc, đồ ăn vặt, bữa trưa ở quán gần điểm đón. Từng khoản nhỏ, nhưng nhân cho hai mươi lăm ngày chạy thì không nhỏ chút nào. Ví dụ giả định: mỗi ngày nước uống và cà phê khoảng 30 nghìn, một tháng khoảng 750 nghìn.

Chọn một hai chỗ rò để bịt trong tuần này. Mang bình nước lớn từ nhà, giữ trong cốp xe. Mang cơm hộp cho bữa trưa những ngày chạy khu quen. Chọn một điểm nghỉ có chỗ ngồi miễn phí thay vì ngồi quán mỗi lần chờ. Không cần bỏ hết; mục tiêu là chi có chủ đích.

Một chỗ rò khác là chi phí do vội: chạy quá tốc độ, đi vào đường cấm để kịp đơn, đỗ sai chỗ. Một lần bị phạt có thể bằng cả mấy ngày tiết kiệm, chưa kể nguy cơ tai nạn. Chạy đúng luật cũng là một phần của kế hoạch tiền bạc.

Chỗ rò cuối cùng là bảo dưỡng muộn. Thay nhớt trễ, để lốp mòn quá, phanh kêu mà vẫn chạy thường khiến hỏng hóc lớn hơn và tốn hơn về sau. Ngăn quỹ xe chính là để bạn không phải trì hoãn bảo dưỡng vì không có tiền.

Tuần 5–6: quỹ xe, quỹ mùa thấp và sức khoẻ

Tuần 5, nhìn lại ngăn quỹ xe. Ước tính các khoản bảo dưỡng trong vài tháng tới dựa trên số cây số bạn chạy mỗi ngày và lịch thay nhớt, lốp của xe mình, theo sổ bảo dưỡng hoặc lời thợ quen. Nếu mức góp mỗi ngày không đủ, tăng nhẹ. Khi một khoản bảo dưỡng đến, trả từ quỹ xe và ghi lại.

Tuần 6 dành cho mùa thấp điểm. Nghề chạy xe có những giai đoạn thu nhập giảm rõ: mùa mưa bão, những ngày nghỉ Tết khi bạn về quê, những lúc ốm phải nghỉ. Ngăn để dành trước hết nên trở thành quỹ cho những giai đoạn này. Ví dụ giả định: đặt mục tiêu quỹ mùa thấp đủ cho khoảng hai tuần mức sàn, tức khoảng 4 triệu, rồi mới tính đến mục tiêu khác.

Sức khoẻ là vốn lớn nhất của người chạy xe. Đừng chạy quá giờ để bù những ngày kém, nhất là chạy đêm khi đã mệt. Ngồi xe nhiều giờ, phơi nắng mưa, hít khói bụi kéo dài có thể gây đau lưng, mỏi cổ, mệt mỏi. Nghỉ đủ, uống đủ nước, và đi khám khi có dấu hiệu bất thường kéo dài như đau lưng không đỡ, tê tay chân, ho lâu ngày. Tìm hiểu chuyện tham gia bảo hiểm y tế tại cơ quan bảo hiểm xã hội nơi bạn sống để có chỗ dựa khi ốm đau.

Nhật ký cuối ca, câu tự hỏi và những ngày trượt

Nhật ký cuối ca chỉ cần một dòng: giờ chạy, thu sau chiết khấu, đã chia vào bốn ngăn bao nhiêu, thời tiết. Ví dụ: "Thứ Ba, chạy 9 tiếng, thu 520, xăng 100, xe 30, sinh hoạt 320, để dành 70, nắng." Một dòng như vậy giúp bạn nhìn lại cả tháng trong vài phút.

Câu tự hỏi mỗi tối Chủ nhật: Tuần này đã đủ mức sàn vào ngày nào? Phần vượt sàn đã chuyển hết vào để dành chưa? Chỗ rò nào mình đã bịt được, chỗ nào còn? Quỹ xe đủ cho khoản bảo dưỡng sắp tới chưa? Tuần này mình có chạy quá sức không, và cơ thể đang báo hiệu gì?

Ngày trượt là chuyện thường: một hôm mệt nên tiêu hết ngăn sinh hoạt vào một bữa ăn với anh em cùng nghề, một hôm quên chia ngăn. Hôm sau chia lại như bình thường, không cần bù ngay một lần. Nếu xe hỏng nặng hay ốm phải nghỉ dài, dùng quỹ đã có, nói với gia đình để cùng tính.

Tránh các ứng dụng cho vay nhanh nhắm vào người chạy xe, những lời mời "ứng tiền trước" qua tin nhắn hay mạng xã hội. Lãi và phí có thể rất cao, và một khoản vay nhỏ có thể kéo dài thành gánh nặng nhiều tháng. Nếu đã vướng nợ, hãy liệt kê các khoản, liên hệ trực tiếp nơi cho vay để hỏi cách trả, và tìm người tin cậy để bàn.

Câu hỏi thường gặp

Thu nhập không đều thì có tiết kiệm được không?

Được, nếu bạn chia tiền mỗi tối thay vì đợi cuối tháng. Tính một mức sàn cho tuần, lấp đủ sàn rồi chuyển phần vượt vào để dành. Ngày chạy tốt là ngày để dành nhiều; tuần kém thì dùng phần đã để dành để bù.

Mỗi ngày nên để riêng bao nhiêu cho quỹ sửa xe?

Tuỳ loại xe, số cây số chạy mỗi ngày và lịch bảo dưỡng. Cách tính là ước các khoản như nhớt, lốp, phanh trong vài tháng tới theo sổ bảo dưỡng hoặc lời thợ quen, rồi chia đều cho số ngày chạy. Xem lại sau mỗi lần thay thế.

Mức sàn tuần tính thế nào?

Ghi chi sinh hoạt thật trong hai tuần: ăn uống, phần tiền nhà, khoản gửi về gia đình, hoá đơn. Bỏ những khoản bất thường và cộng thêm một ít dự phòng. Mức sàn phải đủ sống, không đặt thấp chỉ để trông đẹp.

Có nên chạy thêm giờ để để dành nhiều hơn không?

Chỉ khi sức khoẻ cho phép. Chạy quá sức, nhất là chạy đêm khi mệt, làm tăng nguy cơ tai nạn và bệnh tật, cuối cùng tốn hơn. Bịt những chỗ rò như nước uống, ăn dọc đường thường giúp để dành mà không phải chạy thêm.

Quỹ mùa thấp nên có bao nhiêu?

Một mục tiêu dễ bắt đầu là đủ cho khoảng hai tuần mức sàn, để qua được những đợt mưa bão, nghỉ Tết hay ốm vài ngày. Khi đã đủ, bạn có thể nâng dần hoặc bắt đầu một mục tiêu riêng khác.

Xe hỏng mà không đủ tiền thì làm sao?

Trước hết dùng quỹ xe và quỹ để dành đã có. Hỏi thợ khoản nào cần sửa ngay để chạy an toàn, khoản nào có thể để sau. Tránh vay qua ứng dụng cho vay nhanh; nếu thiếu, nói với gia đình hoặc người tin cậy để cùng tính.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138